BWA Warszawa
BWA Warszawa
Márton Nemes & Małgorzata Szymankiewicz "Falling Out of Rhythm"
29.11.2019 - 08.02.2020
WGW 2019: BOWNIK "Kolory straconego czasu"
20.09.2019 - 23.11.2019
"Boli mnie, gdy się śmieję"
05.07.2019 - 11.09.2019
Martyna Czech, Leszek Knaflewski "Nic nas nie łączy"
25.05.2019 - 30.06.2019
FOAF 2019: BWA Warszawa hosting Gianni Manhattan (Vienna) + Kristina Kite (LA)
06.04.2019 - 11.05.2019
Witek Orski "Wolałbym o tym nie mówić"
14.02.2019 - 30.03.2019
Między Zbawieniem a Konstytucją
11.11.2018 - 05.01.2019
WGW 2018: Agnieszka Brzeżańska, Jan Dobkowski, Zuza Krajewska "Boginie"
21.09.2018 - 27.10.2018
Jadwiga Sawicka "Odruchy protestu"
23.06.2018 - 31.07.2018
Ewa Ciepielewska "Zwierzęta wsparcia emocjonalnego"
12.05.2018 - 16.06.2018
FOAF: Jiří Thýn, Piotr Makowski, Witek Orski, "Linia"
07.04.2018 - 28.04.2018
Adam Adach "Demos i demony"
03.03.2018 - 04.04.2018
Agnieszka Kalinowska "Ciężka woda"
27.01.2018 - 28.02.2018
WGW 2017: Yann Gerstberger, Sławomir Pawszak, Hanna Rechowicz "Cudowne i pożyteczne"
22.09.2017 - 25.11.2017
WGW2017: WYKWITEX
22.09.2017 - 24.09.2017
"Living in a Material World" Paweł Dudziak, Adrian Kolerski, Michał Sroka, Eliasz Styrna, Katarzyna Szymkiewicz
02.09.2017 - 16.09.2017
Małgorzata Szymankiewicz "Rozciąganie pojęć"
27.05.2017 - 29.07.2017
Ruben Montini "One Person Protest"
27.05.2017 - 27.05.2017
Wielka 19
04.03.2017 - 06.05.2017
DYNAMIKA POGORSZEŃ
28.01.2017 - 25.02.2017
Witek Orski & Maria Toboła "Wirujący seks"
17.12.2016 - 14.01.2017
WGW 2016: Karol Radziszewski "Ali" BWA Warszawa
23.09.2016 - 19.11.2016
Małe formy rzeźbiarskie
19.06.2016 - 10.09.2016
Sławomir Pawszak "Gorąc"
12.03.2016 - 28.05.2016
Krzysztof Maniak "Przypomina mi się śnieg"
06.02.2016 - 05.03.2016
Lada Nakonechna, Zhanna Kadyrova "Eksperymenty"
05.12.2015 - 30.01.2016
WGW 2015: Ewa Axelrad "Minimalne, Konieczne, Obiektywnie Umiarkowane"
25.09.2015 - 21.11.2015
Małgorzata Szymankiewicz "Postprodukcja"
26.06.2015 - 12.09.2015
Joanna Janiak, Piotr C. Kowalski "Z natury rzeczy"
25.04.2015 - 13.06.2015
Iza Tarasewicz "Logistyka odzysku"
14.02.2015 - 19.04.2015
Karol Radziszewski "W cieniu płomienia"
29.11.2014 - 04.02.2015
WGW: Olga Mokrzycka-Grospierre, Nicolas Grospierre "Szkiełko w oku"
26.09.2014 - 22.11.2014
Jadwiga Sawicka "Fragmenty opowiadania"
24.05.2014 - 24.07.2014
Jakub Woynarowski "Saturnia Regna"
15.03.2014 - 17.05.2014
Sławomir Pawszak „Cannabis, whisky, ananas”
11.01.2014 - 08.03.2014
The Gardens. Laura Kaminskaite, Augustas Serapinas
23.11.2013 - 19.12.2013
Agnieszka Kalinowska "Ściana wschodnia"
27.09.2013 - 16.11.2013
Zuza Krajewska "Przesilenie"
29.06.2013 - 14.09.2013
WITHERED, Galeria Kisterem, Budapeszt
21.06.2013 - 15.08.2013
LITTLE WARSAW "Enter"
25.04.2013 - 21.06.2013
"Warszawa. Nazajutrz...." Galeria Vartai, Wilno
11.04.2013 - 11.05.2013
Samoorganizacja, część 2: New Roman
23.03.2013 - 20.04.2013
Ewa Axelrad "Warm Leatherette"
26.01.2013 - 20.03.2013
Samoorganizacja, część 1: Pewność
05.01.2013 - 19.01.2013
Ziemilski / Marriott / Koniec świata
21.12.2012 - 21.12.2012
Kama Sokolnicka "Zardzewiałe elementy naszego ogrodu"
28.09.2012 - 30.11.2012
"ALPHAVILLE" Griffin Artspace, Warszawa
28.09.2012 - 30.12.2012
Krystian TRUTH Czaplicki "The Changeling"
21.07.2012 - 09.08.2012
Adam Adach "Reprezentacja"
21.04.2012 - 07.07.2012
Małgorzata Szymankiewicz, Przemek Dzienis "Sub pop"
25.02.2012 - 14.04.2012
Nicolas Grospierre "Bank"
03.12.2011 - 11.02.2012
Tribute To Fangor
05.11.2011 - 20.11.2011
"Nowy porządek", Art Stations, Poznań
29.09.2011 - 09.02.2012
Wojtek Ziemilski "Nowy porządek" performance
23.09.2011 - 24.09.2011
Agnieszka Kalinowska „Wygasłe neony”
10.09.2011 - 30.10.2011
Jarosław Fliciński "Tego nikt do końca nie wie"
25.06.2011 - 28.08.2011
OTWARCIE "Plądrujemy ruiny rzeczywistości"
07.05.2011 - 11.06.2011

artyści
wystawyBWA Warszawa
wydarzenia
Targi
o nas

english version
WGW 2016: Karol Radziszewski "Ali"
Konrad Schiller “Ali” i nowoczesność

Najnowszy projekt Karola Radziszewskiego „Ali” to postmodernistyczny gest gry z historią i jej symbolicznym uwikłaniem. W serii obrazów przywołuje on postać Augusta Agbola O’Browna, Nigeryjczyka, uznanego przedwojennego perkusisty jazzowego i jedynego czarnego powstańca warszawskiego. Nie jest to jednak projekt archiwalny, a raczej interesująca wiwisekcja tradycji nowoczesności w sztuce. Radziszewski ucieka w swoich obrazach do silnej picassowskiej stylizacji. W powszechnym rozumieniu nazwisko Pabla Picassa jest mocno strywializowanym synonimem sztuki nowoczesnej. Pokryte abstrakcyjnymi wzorami, produkowane na masową skalę od lat 50-tych ceramiczne talerze zwykło się nazywać „pikasami” właśnie. Radziszewski, zapożyczając styl mistrza awangardy, wprowadza swój projekt w obszar powszechnego rozumienia formy sztuki nowoczesnej oraz odwołuje się do polityki symbolicznej związanej z Powstaniem Warszawskim.
W ikonografii związanej ze zrywem mieszkańców Warszawy w 1944 roku dominują realistyczne w formie, pełne patosu przedstawienia ukazujące ofiarność i tragizm walczących powstańców. Jeden z najsłynniejszych przykładów to pomnik „Małego Powstańca” autorstwa Jerzego Jarnuszkiewicza - figura małego chłopca odzianego w za duże buty i hełm, z przewieszonym przez szyję karabinem. Jak w soczewce skupia on tragizm i traumę Powstania Warszawskiego, kształtuje obraz bohaterskiej młodzieńczej śmierci. Inne pojawiające się w kulturze popularnej przedstawienia powstańca w dużej mierze powielają schemat, w którym podkreśla się młodość i poświęcenie. Buduje się tym samym panteon herosów nie wikłając się w zbędną symbolikę, czy umowne gesty.
Karol Radziszewski przepracowuje powstańczą ikonografię, przywraca jej indywidualny rys. August Agbola O’Brown od 1922 roku mieszkał w Warszawie, w 1939 roku brał udział w obronie stolicy, a później pod pseudonimem „Ali” w Powstaniu Warszawskim.
Jedyny czarny powstaniec nie stał się do tej pory częścią powszechnej powstańczej ikonografii i dopiero od niedawna funkcjonuje na marginesach wielkiej narracji Powstania. Radziszewski wpisuje „Alego” w bohaterską ikonografię. Przedstawia go z charakterystyczną dla tematyki wojennej i martyrologicznej dozą patosu, czym powiela obowiązujący kanon. Jednocześnie nowoczesna, picassowska maniera malarska prac Radziszewskiego wyłamuje się z realistycznego języka obrazowego. Odczytać ją można jako znaczący gest wskazujący na brak przedstawień czarnych w polskiej sztuce.
Radziszewski dokonuje przerzutu kulturowego. Pablo Picasso był tym z nowoczesnych, który świadomie i twórczo odwoływał się do tradycyjnej sztuki afrykańskiej. Nie tylko wpisywał w swoje obrazy konkretne elementy (maski, ornamenty z afrykańskich tkanin), ale przede wszystkim dostrzegał w sztuce z Afryki potencjał wypracowania nowego języka formalnego dla europejskiej sztuki nowoczesnej. W 1907 roku wstrząsnął paryskim salonem artystycznym prezentując Panny z Awinionu, dając tym samym początek kubizmowi. Obraz ten należy wskazać jako jedno z wielkich dzieł nowoczesnych, które swój język plastyczny zawdzięczają właśnie sztuce afrykańskiej. Jednak polscy artyści nowocześni, pomimo ożywionych kontaktów ze środowiskiem paryskim, nie ulegli „modzie na Afrykę”. Nie podejmowali w swoich pracach tematyki afrykańskiej ani jako afirmacji dążeń politycznych Ligii Morskiej i Kolonialnej, ani krytyki instrumentalnego traktowania afrykańskiego kontynentu i jego mieszkańców. Nie wynikało to z kwestii wykluczenia rasowego (to bardziej problem współczesnej nam rzeczywistości), ale raczej z prostego faktu, że w rzeczywistości dwudziestolecia międzywojennego Polacy mieli niewiele okazji, by z Afryką i jego mieszkańcami mieć styczność. W tendencjach takich, jak kubizm, futuryzm czy fowizm widziano atrakcyjny i nęcący język plastyczny. Picasso, będący już niekwestionowanym mistrzem, z pewnością stanowił jedno ze źródeł inspiracji. Jednak w polskiej recepcji jego twórczości rzadko wychodzono poza horyzont czysto formalny, nie zastanawiano się zbytnio nad korzeniami obecnych w sztuce mistrza formach.
„Ali” Karola Radziszewskiego to postmodernistyczne zadanie pytania, co by było gdyby August Agbola O’Brown doczekał się uznania powstańczej chwały? Kto mógłby uwiecznić go na obrazach? Dlaczego nie sam Pablo Picasso? Po zakończeniu wojny „Ali” pozostał w Warszawie, jego popowstańcze losy nie są jednak szczegółowo znane, wiemy jedynie, że dopiero w latach 50-tych opuścił Polskę.
Po wojnie Warszawa była powoli odbudowywana, w kraju wprowadzano komunistyczny porządek. Nowy ustrój musiał umocnić swoją pozycję. W tym celu zorganizowano Światowy Kongres Intelektualistów w Obronie Pokoju w 1948 roku, którego jednym z gości był Pablo Picasso. Ta krótka wizyta szybko obrosła legendą, a jej symbolicznym zakończeniem była narysowana węglem warszawska syrenka z młotkiem w ręku. Na podstawie tego drobnego artystycznego gestu bez dalszych reperkusji Karol Radziszewski rozpoczyna narrację swojego późniejszego o ponad pół wieku projektu splatając w jedno Powstanie Warszawskie i wizytę Picassa w odbudowywanej stolicy. To projekt, który odwołuje się do perspektywy postkolonialnej uruchamiającej pomijane historie na tle dużych narracji historycznych zarówno w ich warstwach biograficznych, jak również symbolicznych. „Ali” Karola Radziszewskiego wyrasta z takiego właśnie gruntu.
 

Konrad Schiller - ur.1982, historyk sztuki, doktorant Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk. W swoich badaniach odwołuje się do studiów postkolonialnych i kulturowych.



Powrót